Η Παράσταση του Σινγκ Σινγκ: Η νέα ελπιδοφόρα ιστορία ανθρωπιάς της Α24 στους κινηματογράφους από 26/9

Σεπτεμβρίου 25, 2024

Εκτίοντας την ποινή του στο υψίστης ασφαλείας σωφρονιστικό ίδρυμα του Σινγκ Σινγκ για ένα έγκλημα που δεν διέπραξε, ο Ντιβάιν Τζ. (Κόλμαν Ντομίνγκο) βρίσκει νόημα στη ζωή του μέσα από τη θεατρική ομάδα της φυλακής, όπου συμμετέχει μαζί με άλλους συγκρατούμενούς του. Μια ελπιδοφόρα ιστορία ανθεκτικότητας και ανθρωπιάς για την δύναμη της τέχνης.

Με πρωταγωνιστή τον υποψήφιο για Όσκαρ Κόλμαν Ντομίνγκο (“Rustin”, “Euphoria”, “Selma”) και τη συμμετοχή ατόμων που έχουν υπάρξει κρατούμενοι. Η ταινία κυκλοφόρησε στην Αμερική από την A24 και θεωρείται ήδη φαβορί στη φετινή κούρσα των βραβείων.

Λίγα λόγια για την παραγωγή

Οι Γκρεγκ Κγουένταρ και Κλιντ Μπέντλεϊ ξεκίνησαν μαζί την καριέρα τους στις αρχές της δεκαετίας του 2010. Αρχικά, συνεργάστηκαν για τις ανάγκες διάφορων ταινιών μικρού μήκους και ντοκιμαντέρ, αλλά το 2015 έκαναν στροφή στον αφηγηματικό κινηματογράφο με την παραγωγή της ταινίας Transpecos, η οποία κέρδισε το βραβείου κοινού στο φεστιβάλ κινηματογράφου SXSW.

Λίγο πριν την πρεμιέρα της ταινίας στο φεστιβάλ, ο Κγουένταρ βοήθησε έναν φίλο του με την παραγωγή ενός μικρού μήκους ντοκιμαντέρ, γυρισμένο μέσα σε φυλακή υψίστης ασφαλείας. Εκεί, είδε έναν κύριο στο κελί του να φροντίζει ένα σκυλί, για να μάθει αργότερα πως ο άντρας συμμετείχε σε πρόγραμμα επανένταξης, τόσο για ζώα σε κίνδυνο, όσο και για ανθρώπους που ήταν κρατούμενοι. «Ο κόσμος μου άλλαξε εντελώς», θυμάται ο Κγουένταρ, αποφασίζοντας να ψάξει για αντίστοιχα προγράμματα στις αμερικάνικες φυλακές.

Κάπως έτσι, ανακάλυψε το πρόγραμμα Rehabilitation Through the Arts, γνωστό ως RTA (Επανένταξη Μέσω της Τέχνης), το οποίο εφαρμοζόταν στις φυλακές υψίστης ασφαλείας του Σινγκ Σινγκ. Τα αποτελέσματα του προγράμματος ήταν εντυπωσιακά: ενώ το ποσοστό των ανθρώπων που επέστρεφαν ξανά στα σωφρονιστικά ιδρύματα ξεπερνούσε το 60% σε εθνικό επίπεδο, μετά βίας πλησίαζε το 5% στους αποφοίτους που είχαν λάβει μέρος στο πρόγραμμα!

Λίγο αργότερα, ο Κγουένταρ ανακάλυψε ένα άρθρο στο Esquire, TheSingSingFollis, για μια παράσταση που είχαν ανεβάσει στα πλαίσια του προγράμματος, το κωμικό μιούζικαλ Breakin’ theMummyCode, το οποίο θα αποτελούσε και τη βάση για το «χτίσιμο» της ταινίας Η Παράσταση του Σινγκ Σινγκ.

Αφού μοιράστηκε τα ευρήματά του με τον Μπέντλεϊ, οι δύο δημιουργοί ξεκίνησαν μια εκτενή έρευνα, η οποία περιελάβανε τη γνωριμία με τους υπεύθυνους του προγράμματος, ώστε να το κατανοήσουν σε βάθος. Ακόμη, προσέγγισαν τον θεατρικό συγγραφέα Μπρεντ Μπιούελ, ο οποίος είχε εργαστεί στο πρόγραμμα για πάνω από μία δεκαετία και ήταν ο άνθρωπος που έγραψε το μιούζικαλ στο οποίο αναφερόταν το άρθρο του Esquire. Όπως περιγράφει ο ίδιος, η εμπειρία της συμμετοχής του στο RTA του άλλαξε τη ζωή, κάνοντας τον να νιώθει πιο οικεία στις σκηνές των φυλακών από τις θεατρικές σκηνές της Νέας Υόρκης. «Γιατί δεν το έκανα αυτό όλη μου τη ζωή; Πού ήταν αυτά τα άτομα; Είναι υπέροχο», θυμάται να σκέφτεται ο Μπιούελ.

Μέσω του Μπιούελ, το δημιουργικό δίδυμο δεν έμαθε περισσότερα μόνο για το πρόγραμμα και το σωφρονιστικό ίδρυμα, αλλά γνώρισε και αποφοίτους του προγράμματος, άτομα που είχαν συμμετάσχει στην παράστασηBreakin’ theMummyCodeκαι πλέον είχαν αποφυλακιστεί. Σύντομα, έγινε προφανές πως η ταινία δεν θα μπορούσε να υλοποιηθεί δίχως την άμεση συμμετοχή των αποφοίτων.

Ταυτόχρονα, οι Κγουένταρ και Μπέντλεϊ άρχισαν να δουλεύουν εθελοντικά στο πρόγραμμα, διδάσκοντας σκηνοθεσία στη φυλακή υψίστης ασφαλείας του Στόρμβιλ, ερχόμενοι σε επαφή με άτομα που είχαν πραγματική περιέργεια και πάθος για τη δημιουργία των ταινιών, προσφέροντας στους δύο δημιουργούς μια μοναδική εμπειρία.

Εμπνευσμένοι από τους ανθρώπους που γνώρισαν, άρχισαν να γράφουν το σενάριο της ταινίας με σκοπό να τιμήσουν τις ιστορίες τους. «Γράψαμε πολλές εκδοχές της ταινίας», παραδέχεται ο Κγουένταρ. «Ο κόσμος της ήταν ξεκάθαρος, αλλά στις ταινίες μας οι χαρακτήρες είναι ιεροί. Ψάχναμε μια χαραμάδα που θα μπορούσε να μας βάλει σε αυτόν τον κόσμο. Και με το RTA, μπορούσες να γράψεις μια ταινία για κάθε έναν από τους συμμετέχοντες».

Στην πρώτη εκδοχή του σεναρίου, έγινε μια προσπάθεια να συμπεριληφθούν όσο το δυνατόν περισσότερα άτομα, αλλά δεν υπήρχε ένα σημείο αναφοράς. Ύστερα, υιοθετήθηκε προσωρινά η αντίθετη προσέγγιση, αλλά ούτε εκείνη δούλεψε. Μέσα από την ταινία έπρεπε να αναδειχθεί η αίσθηση της κοινότητας που χαρακτηρίζει το RTA.

Γνωρίζοντας τους «Ντιβάιν»

Στη διάρκεια της έρευνάς τους, ο Μπιούελ σύστησε τους Κγουένταρ και Μπέντλεϊ σε δύο απόφοιτους του προγράμματος, τους Μάκλιν και Γουίτφιλντ. «Συναντήσαμε τους “Ντιβάιν” και άλλαξε η ζωή μας», αναφέρεται ο Μπέντλεϊ. Και οι δυο τους ήταν μαγνητικές προσωπικότητες: o Ντιβάιν Τζι έχει μια ένταση και προσήλωση, εκπέμπει την αύρα του ανθρώπου που δεν σπαταλάει δευτερόλεπτο, ενώ ο Κλάρενς έχει ένα ασταμάτητο χάρισμα και σοφία που κατέκτησε μέσα από τη ζωή. Οι δύο δημιουργοί κάθισαν μαζί τους και έφτιαξαν το προσχέδιο του σεναρίου. Μάλιστα, η συμβολή τους ήταν τόσο μεγάλη, ώστε να τα ονόματά τους να βρουν μια θέση στη λίστα των συντελεστών της ταινίας. Οι τέσσερίς τους θα συναντιόντουσαν συχνά μέσω zoom. «Έγραφαν καλά, αλλά δεν γνώριζαν την αργκό της φυλακής», σημειώνει ο Μάκλιν. «Μου έδιναν το σενάριο και έβρισκα τα σημεία που οι διάλογοι θα μπορούσαν να γίνουν πιο ρεαλιστικοί. Για να ακούγεται αυθεντικό και πραγματικό», συνεχίζει ο ίδιος.

Επιλέγοντας το καστ

Μετά από ένα σύντομο διάλειμμα, στη διάρκεια του οποίου ο Μπέντλεϊ σκηνοθέτησε την ταινία Jockey, η παραγωγή της ταινίας πήρε ξανά μπρος με σκοπό την επιλογή των ηθοποιών.

Η πρώτη επιλογή του Κγουένταρ για τον ρόλο του Ντιβάιν Τζι ήταν ο Κόλμαν Ντομίνγκο. «Είναι τόσο αφοσιωμένος ερμηνευτής, μπορείς να νιώσεις τη δουλειά που ρίχνει στους ρόλους του, την ίδια στιγμή που το κάνει να φαίνεται τόσο αβίαστο. Πέρα από αυτό όμως, η αγάπη του για το θέατρο, και η επιθυμία του να το κάνει προσιτό σε όλους, έμοιαζε με το τέλειο ταίριασμα. Στον πυρήνα του είναι ένας δάσκαλος», σημειώνει ο Κγουένταρ.

Φυσικά, το σενάριο δεν άφησε ασυγκίνητο τον υποψήφιο για Όσκαρ ηθοποιό. «Ξεκίνησα την καριέρα μου στο εκπαιδευτικό θέατρο», λέει ο Ντομίνγκο. «Οπότε ήδη καταλάβαινα την ιδέα πως η εισαγωγή της τέχνης σε ένα σύστημα υψίστης ασφαλείας μπορεί να είναι επαναστατική. Έρχεται σε πλήρη αντίθεση με ένα σύστημα που δεν λειτουργεί», συμπληρώνει.

Για την προετοιμασία του ρόλου του ο Ντομίνγκο παρακολούθησε ταινίες και ντοκιμαντέρ για φυλακές, έκανε έρευνα για το πρόγραμμα RTA, ακολούθησε μια διαδικασία που όπως λέει μπορεί να ακολουθήσει ο καθένας. Ωστόσο, όταν άρχισε να γνωρίζει τους απόφοιτους του προγράμματος ένιωσε την ανάγκη να σκάψει βαθύτερα, να μάθει ποια είναι η ζωή τους τώρα και πώς άλλαξαν μέσα από το πρόγραμμα. Γι’ αυτό, πολύ χρόνο τον άνθρωπο που θα υποδυόταν, τον Γουίτφιλντ. «Είναι αστείος; Τι τρώει; Προσέχει πολύ τι καταναλώνει. […] Είναι κάποιος που ζει σύμφωνα με τους τύπους με κάθε τρόπο – στο τι είναι σωστό, τι είναι λάθος, σκέφτεται κάθε του σκέψη», παρατηρεί ο Ντομίνγκο.

Ο ηθοποιός ήθελε να δουλέψει αρκετά ώστε να κερδίσει την εμπιστοσύνη του Γουίτφιλντ. «Είναι τρομερά περίπλοκο να παίζεις έναν πραγματικό άνθρωπο. Έχω ερμηνεύσει ιστορικές προσωπικότητες στο παρελθόν, αλλά η σκέψη ότι παίζεις έναν άνθρωπο που σε κοιτάει εκείνη τη στιγμή…», λέει γελώντας ο Ντομίνγκο. «Ήθελα να βεβαιωθώ πως ξέρει ότι τον σέβομαι, ότι δεν τον κρίνω. Αλλά την ίδια στιγμή, πρέπει να έχει μια περιπλοκότητα, να έχει ατέλειες. Του το εξήγησα και νομίζω πως το σεβάστηκε», συμπληρώνει ηθοποιός.

Ο Γουίτφιλντ δεν έκρυψε τη συγκίνηση και τον ενθουσιασμό του για την ερμηνεία του Ντομίνγκο, λέγοντας πως τον ερμήνευσε πολύ επιτυχημένα, ενώ ένας άλλος απόφοιτος του προγράμματος σχολίασε χαριτολογώντας πως ο Ντομίνγκο ήταν πιο πειστικός από τον ίδιο τον Γουίτφιλντ.

Οι απόφοιτοι του RTA στο επίκεντρο

Οι δημιουργοί της ταινίας ήταν αποφασισμένοι να συμπεριλάβουν στο καστ πραγματικούς αποφοίτους του προγράμματος. Αυτό δεν προέκυψε από κάποια φιλοσοφική στάση ζωής, αλλά από την ειλικρινή διαπίστωση πως τα συγκεκριμένα άτομα ήταν ταλαντούχα και παθιασμένα. «Παρ’ ότι δεν είχαν κινηματογραφική και τηλεοπτική εμπειρία», παρατηρεί ο Μπέντλεϊ, «αυτά τα άτομα είχαν θεατρική εμπειρία, στο Σινγκ Σινγκ και αλλού, κάποια για μια δεκαετία και άλλοι για μερικούς μήνες. Όταν γυρίζαμε το Jockey, είδαμε τη δύναμη του να δίνεις στους ανθρώπους χώρο σε μια ταινία να αποτυπώσουν τις ζωές τους, τον κόσμο τους, με τις δικές τους λέξεις».

Φυσικά, το εγχείρημα αποδείχθηκε ιδιαίτερη πρόκληση για μερικά άτομα, τα οποία έπρεπε να σκαλίσουν το δικό τους, σκοτεινό παρελθόν, παρ’ ότι βρίσκονταν σε μια φωτεινότερη φάση της ζωής τους. «Το δύσκολο για τον Μάκλιν ήταν να επιστρέψει σε μια περίοδο της ζωής του που ήταν καταστροφέας κόσμων και να είναι πειστικός, παρ’ ότι έχει εξελιχθεί σε ένα διαφορετικό άτομο», εξηγεί ο Κγουένταρ. «Είναι δύσκολο, ως δημιουργός, να ζητήσεις από τους ανθρώπους να κάνουν κάτι τέτοιο. Αλλά γιορτάζεις και την πρόοδό τους. Πιστεύω πως αυτό δείχνει το εύρος του και τις ικανότητές του», συμπληρώνει ο σκηνοθέτης.