Το «The Room Next Door», το αγγλόφωνο ντεμπούτο του εμβληματικού Pedro Almodóvar, παρά τη βράβευσή του με τον Χρυσό Λέοντα στη Βενετία, φάνηκε να διχάζει. Ωστόσο, κάτω από την επιφάνεια ενός σπαρακτικού μελοδράματος με έντονα θεατρική δομή, κρύβεται μια εις βάθος σπουδή πάνω στην ανθρώπινη επαφή, ερμηνευμένη από δύο κολοσσούς της σύγχρονης υποκριτικής.

Στο κέντρο της ιστορίας βρίσκεται η Martha (μια Tilda Swinton που ακροβατεί μοναδικά μεταξύ τσαγανού και ευθραυστότητας), μια πολεμική ανταποκρίτρια με διάγνωση καρκίνου σε τελικό στάδιο. Με τον χρονικό ορίζοντα να συρρικνώνεται δραματικά, η Martha αρνείται την παράταση του πόνου μέσω αβέβαιων θεραπευτικών μεθόδων και αποφασίζει να πάρει τον έλεγχο του τέλους της στα χέρια της.

Η ταινία αποδομεί θαρραλέα το χριστιανικό αφήγημα που θέλει τη σωματική εξαθλίωση και το μαρτύριο να αποτελούν αρετή. Αντ' αυτού, προκρίνει την απόλυτη σωματική αυτοδιάθεση. Ωστόσο, η Martha δεν βρίσκει εμπόδια μόνο στην πρακτική εφαρμογή του σχεδίου της (όπως η εύρεση του χαπιού της ευθανασίας), αλλά κυρίως στην αδυναμία του περιβάλλοντός της να διαχειριστεί το βάρος της επιλογής της. Οι φίλοι της, δέσμιοι των φόβων τους, αδυνατούν να την πλαισιώσουν σε αυτό το τελευταίο ταξίδι και να της προσφέρουν τη συντροφιά, που τόσο χρειάζεται.

Εδώ ακριβώς αναδεικνύεται η καταλυτική παρουσία της Ingrid, την οποία η Julianne Moore προσεγγίζει με αφοπλιστική απλότητα και ζεστασιά. Αν και τυπικά συμπρωταγωνίστρια, η Ingrid λειτουργεί ως η συναισθηματική άγκυρα της ταινίας. Είναι εκείνη που μας δείχνει πώς να «υπάρχουμε» δίπλα στην τραγωδία: όχι με φλύαρες παρηγοριές, αλλά με άνευ όρων αποδοχή. Το βλέμμα της Moore ξεχειλίζει από ενσυναίσθηση, καθιστώντας την Ingrid την ιδανική συνοδοιπόρο. Χωρίς ίχνος ηθικολογίας ή κριτικής, επιτελεί το πιο δύσκολο έργο: γίνεται ο άνθρωπος – στήριγμα που, αντί να αποστρέφει το βλέμμα, επιλέγει να μοιραστεί το βάρος της κατάστασης μέχρι το τέλος.

Η φιλοσοφία της Ingrid – την οποία φαίνεται να υιοθετεί και η ταινία – είναι ότι δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να αποστρέφεις το βλέμμα από μία τραγωδία αγνοώντας την, αλλά ούτε και αλλά ούτε και να της επιτρέπεις να σε παρασύρει στη δίνη της. 

Αυτή η αντίθεση εκφράζεται ξεκάθαρα μέσω της αλληλεπίδρασης της Moore με ον Damian, του αγαπημένου John Torturo. Ο Damian, που λειτουργεί περισσότερο ως αφηγηματικό όχημα για τη θεματική ανάπτυξη της ταινίας παρά ως ολοκληρωμένος χαρακτήρας, εμφανίζεται καταβεβλημένος από την αγωνία για τις επιπτώσεις του νεοφιλελευθερισμού στον πλανήτη και τη κλιματική κρίση. Παρόλο που πρόκειται για έναν εύλογο προβληματισμό (καθώς η καταστροφή του πλανήτη μας αφορά κυριολεκτικά όλους), ο Damian έχει επιτρέψει σε αυτό το άγχος να τον δυναστεύει, καθορίζοντας κάθε στιγμή της ημέρας του και, κυρίως, τη σχέση του με τους γύρω του.

Στον αντίποδα έρχεται η Ingrid, η οποία, βιώνοντας τη δική της τραγωδία δίπλα στη Martha, φαίνεται να έχει αποκτήσει μία διαφορετική οπτική. Δεν αντιμετωπίζει την τραγικότητα της κατάστασης με την παγερή στωικότητα που συχνά εξυμνείται (συνήθως από ανασφαλής προνομιούχους άντρες) στο διαδίκτυο, ούτε όμως επηρεάζεται σε βαθμό που να παραλύει τη ζωή της. Έχει βρει κάποιου είδους χρυσή τομή που της επιτρέπει να συμπαραστέκεται και να νοιάζεται ουσιαστικά, δίχως να διαλύεται η ίδια.

Τέλος, ο μοναδικός χαρακτήρας του οποίου τη φιλοσοφία η ταινία απορρίπτει κατηγορηματικά, είναι αυτός του αστυνομικού που εμφανίζεται προς το τέλος. Χωρίς να προχωρήσω σε σημαντικές αποκαλύψεις για τον ρόλο του, εδώ εντοπίζεται το αιχμηρό σχόλιο του Almodóvar πάνω στον ολοκληρωτισμό και, συγκεκριμένα, στον χριστιανοφασισμό — μια πραγματικότητα που ο ίδιος βίωσε έντονα μεγαλώνοντας στη φρανκική Ισπανία. Βλέπουμε έναν άνθρωπο που έχει διαστρεβλώσει την ουσία της χριστιανικής αγάπης, μετατρέποντάς την από προσφορά στον συνάνθρωπο σε εργαλείο καταπίεσης των ελευθεριών του.

Το «The Room Next Door» δεν είναι μια αψεγάδιαστη ταινία. Οι διάλογοι ηχούν ενίοτε μηχανικοί (ειδικά στην αρχή) ενώ υπάρχουν σκηνές που φαντάζουν πλεονάζουσες ή ελαφρώς βεβιασμένες. Όλα αυτά, όμως, ωχριούν μπροστά στην καρδιά και την αναπάντεχη ζωντάνια που εκπέμπει αυτό το σπουδαίο φιλμ. Ο Almodóvar πλέκει μαεστρικά τις θεματικές του, δίνοντάς μας έναν οδηγό επιβίωσης σε έναν κόσμο που πλήττεται ακατάπαυστα από τραγωδίες που μας χτυπούν την πόρτα: από τη γενοκτονία των Παλαιστινίων στη Γάζα και τις σφαγές στο Σουδάν, μέχρι τους πνιγμούς των προσφύγων στα νερά της Μεσογείου.