Αυτό το συνονθύλευμα όλων των κινηματογραφικών εμμονών και ενδιαφερόντων τους σπουδαίου auteur θα μπορούσε πολύ εύκολα να καταλήξει να έχει τη μορφή ενός moodboard στο Pinterest, φτιαγμένους από έναν επίδοξο κινηματογραφιστή χωρίς αίσθηση της συνοχής. Αντ’ αυτού, αποτελεί την ιδανική ευκαιρία για τον Spielberg να αποδείξει πως παραμένει ο κορυφαίος και πιο αποτελεσματικός παραμυθάς του σύγχρονου Hollywood.
Στο Disclosure Day, την 35η του ταινία μεγάλου μήκους, μας ρίχνει στη δράση με έναν αναπάντεχα απότομο τρόπο, αφού η πρώτη μας επαφή με τον κόσμο της ταινίας γίνεται μέσα από το POV ενός boxer μέσα στο ρινγκ. Εξ αρχής, η ταινία δεν ενδιαφέρεται να μας δώσει άμεσα όλες τις απαντήσεις ή να εξηγήσει τι ακριβώς συμβαίνει και τι διακυβεύεται. Αντίθετα, με τη μαεστρία του στο καδράρισμα και στις κινήσεις της κάμερας, ο Spielberg μας αρπάζει από το μπράτσο και μας παρασύρει στο ταξίδι του Daniel Kellner (Josh O’ Connor) – ενός πρώην ειδικού κυβερνοασφάλειας και νυν whistleblower, που προσπαθεί να αποκαλύψει μυστικά για εξωγήινα όντα – και της Margaret Faitchild (Emily Blunt), μιας μετεωρολόγου της οποίας η ζωή ανατρέπεται μέσα σε μία στιγμή.
Οι ζωές των δύο τους διασταυρώνονται καθώς βρίσκονται σε φυγή από μία οργάνωση αποφασισμένη να τους εμποδίσει να φέρουν στο φως μία πραγματικά συνταρακτική αλήθεια. Μία αλήθεια που, αν γινόταν γνωστή στο ευρύ κοινό, θα μας υπενθύμιζε πόσο εύθραυστα μπορούν να αποδειχθούν τα θεμέλια πάνω στα οποία έχουμε οικοδομήσει τις κοινωνίες μας.
Το δυνατότερο σημείο του Disclosure Day – πέρα από τη σκηνοθετική διάνοια του Spielberg – βρίσκεται στην ερμηνεία της Emily Blunt, η οποία ανταποκρίνεται με απόλυτη δεξιοτεχνία στις απαιτήσεις της φύσης της ταινίας. Είναι πάμπολλα τα σημεία στα οποία μία λιγότερο έμπειρη ερμηνεύτρια θα είχε σκοντάψει, χάνοντας το πολύ συγκεκριμένο ύφος που διατρέχει ολόκληρη την ταινία. Η Blunt εξυψώνει οτιδήποτε της ζητείται να διεκπεραιώσει και παραδίδει, μεταξύ άλλων, ένα πραγματικό masterclass υποκριτικής μέσα σε ένα βαγόνι τρένου (όταν δείτε τη σκηνή, θα με θυμηθείτε).
Δυστυχώς όμως, πέρα από τον ορεξάτο μαέστρο και την καθηλωτική Blunt, η ταινία δεν έχει πολλά περισσότερα να προσφέρει. Για να μην παρεξηγηθώ, τη θεωρώ μία ειλικρινά διασκεδαστική εμπειρία, η οποία σε αρκετά σημεία καταφέρνει να κρατήσει τον θεατή στην άκρη της καρέκλας του. Είναι κρίμα, επομένως, που το σενάριο του – πολύ συχνού συνεργάτη του Spielberg – David Koepp (Jurassic Park, War of the World), μοιάζει να πάσχει σχεδόν σε κάθε επίπεδο. Οι ευκολίες στις οποίες καταφεύγει για χάρη της πλοκής είναι πολλές και διάσπαρτες σε ολόκληρη την ταινία. Αντιμετωπίζει τους χαρακτήρες του περισσότερο ως γρανάζια στην υπηρεσία της ιστορίας, αδιαφορώντας επιδεικτικά για το αν θα δημιουργηθεί κάποια ουσιαστική σύνδεση ανάμεσα σε αυτούς και τον θεατή.
Αυτό που με συγκρατεί, όμως, περισσότερο από οτιδήποτε άλλο, από το να χαρακτηρίσω την ταινία ως κάτι πέρα από ένα διασκεδαστικό, τεχνικά άρτιο blockbuster, είναι τόσο ο τρόπος με τον οποίο προσεγγίζονται οι βασικοί θεματικοί άξονες, όσο και οι ίδιοι αυτοί άξονες. Ανέκαθεν τα έργα που προέκυπταν από τα συνεργασίες Koepp – Spielberg είχαν στον πυρήνα τους μία κάποια αισιοδοξία και μία πίστη στην ανθρωπότητα. Στο Disclosure Day, αυτή η αισιοδοξία φτάνει να αγγίζει τα όρια της αφέλειας.
Η ταινία προσπαθεί, όχι απλώς να διαγνώσει τα μεγάλα προβλήματα της σύγχρονης ανθρωπότητας, να προτείνει και τη λύση τους. Και η λύση που επιλέγει είναι η πλέον κοινότοπη: «Μα γιατί να μην αρχίσουμε απλά, όλοι οι άνθρωποι (και ίσως όχι μόνο οι άνθρωποι) του κόσμου, να νοιαζόμαστε ο ένας για τον άλλο;».
Προφανώς πρόκειται για έναν προβληματισμό που πηγάζει από αγνές προθέσεις. Δεν μπορεί κανείς, όμως, να αρνηθεί ότι πρόκειται για ένα παρωχημένο ερώτημα μιας άλλης, αγνότερης ίσως, εποχής. Με τον Koepp να αποτυγχάνει να προσφέρει μία φρέσκια οπτική, το τελικό αποτέλεσμα προκαλεί περισσότερο μούδιασμα παρά τσίγκλισμα τη σκέψη του θεατή. Μία ταινία δίχως αιχμές, που προσπαθεί να ικανοποιήσει τους πάντες, καταλήγει να δίνει τις πιο πληκτικά safe απαντήσεις. Όταν, όμως, λες κάτι με το οποίο μπορούν να συμφωνήσουν όλοι, στην πραγματικότητα δεν λες τίποτα το ουσιαστικό, απλώς λαϊκίζεις.
Τέλος, οφείλω να αναφέρω πως, παρά τη λατρεία μου για τον Josh O’Connor – που κατά τη γνώμη μου, πατάει κάτω τόσο τον Jacob Elordi όσο και τον Paul Mescal – νιώθω πως στο Disclosure Day ήταν πλήρως αποπροσανατολισμένος και έξω από τα νερά του. Μαζί με τον Colin Firth μοιάζουν σαν να πρωταγωνιστούν σε μία εντελώς διαφορετική ταινία και να βρέθηκαν στο set του Spielberg από παρεξήγηση.
Παρά τα ελαττώματά του, όμως, το Disclosure Day παραμένει ένα χορταστικό blockbuster, από αυτά που δυστυχώς απουσιάζουν όλο και περισσότερο τα τελευταία χρόνια από τις κινηματογραφικές αίθουσες. Είναι ένα φιλμ που θα διασκεδάσει ένα τεράστιο εύρος θεατών και θα ωθήσει κόσμο πίσω στις αίθουσες, προσφέροντας μία αναγκαία φρέσκια πνοή ζωής στους κινηματογράφους.





0 comments