Με αφορμή τη νέα ταινία του Αλμοδόβαρ «Bitter Christmas» που κυκλοφορεί στις 4 Ιουνίου από το Cinobo, θυμήθηκα ποια είναι η αγαπημένη μου ταινία του και αρπάζω διακριτικά την ευκαιρία για να μοιραστώ κάποιες σκέψεις μου για εκείνη. 

H δραματική ταινία Volver του 2006, συγκεντρώνει όλα τα «κόκκινα» μαζί και σε καθηλώνει από τις πρώτες κιόλας σκηνές βάζοντάς σε μέσα σε ένα σύμπαν όπου υπάρχει έντονα το στοιχείο της τραγικότητας.

Έχει αγάπη, έχει βία, έχει θυμό, έχει αίμα, έχει φωτιά.

Η Ραϊμούντα (Πενέλοπε Κρουζ), μια γυναίκα της εργατικής τάξης, ζει στη Μαδρίτη και προσπαθεί να ισορροπήσει ανάμεσα στις δυσκολίες της καθημερινότητας, τη σχέση με την έφηβη κόρη της Πάουλα (Γιοχάνα Κόμπο) και τα οικογενειακά βάρη που μοιάζουν να επιστρέφουν από το παρελθόν. Παράλληλα, η αδελφή της Σόλε (Λόλα Ντουένιας) κινείται πιο μοναχικά, ενώ η ανάμνηση της νεκρής μητέρας τους Αϊρίν (Κάρμεν Μάουρα) πλανάται διαρκώς πάνω από τη ζωή τους.

Όταν ένα απρόσμενο γεγονός αναστατώνει την οικογένεια, εκείνες καλούνται να αντιμετωπίσουν όσα προσπαθούσαν να αφήσουν πίσω για χρόνια.

Σε θεματικό επίπεδο, το έργο εστιάζει στη γυναικεία εμπειρία, χωρίς όμως να εγκλωβίζεται σε καθαρά σκοτεινή αφήγηση, καθώς το χιούμορ, η τρυφερότητα και η αλληλεγγύη μεταξύ των χαρακτήρων λειτουργούν αντισταθμιστικά. Μέσα από μια αισθητική που συνδυάζει ρεαλισμό και μια σχεδόν μεταφυσική χροιά η ιστορία ξετυλίγει παλιά μυστικά, ενοχές και δεσμούς ανάμεσα σε γυναίκες που προσπαθούν να επιβιώσουν κουβαλώντας τα τραύματά τους ενώ παλεύουν να συμφιλιωθούν με όσα δεν ειπώθηκαν ποτέ. 

Αυτό που ξεχωρίζει είναι ο τρόπος που ο Αλμοδόβαρ μετατρέπει το οικογενειακό δράμα σε ένα σύμπαν συναισθηματικής υπερβολής, χωρίς όμως να αφαιρεί το στοιχείο της ανθρωπιάς από τους χαρακτήρες.

Δεν θυμάμαι ακριβώς τι σκέφτηκα μόλις τελείωσε η ταινία, θυμάμαι όμως τι σκεφτόμουν για μέρες μετά τη προβολή:

Volver στα ισπανικά σημαίνει «επιστρέφω». Το προφανές είναι πώς στην ταινία, αυτή η λέξη αναφέρεται στους νεκρούς και σε όσους απουσιάζουν -για διαφορετικούς λόγους ο καθένας- από τις ζωές των άλλων.

Στο μυαλό μου αυτό το «επιστρέφω» λειτουργεί σαν μια εσωτερική υπόσχεση από εκείνες που δίνουμε στους εαυτούς μας λίγο πριν βρούμε το κουράγιο να κοιτάξουμε κατάματα όλα τα κόκκινα που μας πόνεσαν, μας τραυμάτισαν και τελικά μας άλλαξαν. Εκείνα που έγιναν αίμα, πληγή και φωτιά.

Επιστρέφουμε για να αγγίξουμε τον πόνο διαφορετικά. Για να πάρουμε πίσω ό,τι αφήσαμε να καεί μέσα του και να το μετουσιώσουμε σε αγάπη.  

Τελειώνοντας αυτό το κείμενο και με ένα μεγάλο «ουφ» παρατηρώ πως τα νύχια μου είναι βαμμένα κόκκινα. Θα μπορούσε να είναι απλώς μια σύμπτωση- αλλά δεν πιστεύω στις συμπτώσεις.